🔻Het verhaal – een leider neemt een positie in
Een team staat voor een belangrijke taak. De leider neemt positie in: achter, voor of in het midden. Afhankelijk van die positie verandert de dynamiek, zowel binnen het team als in de leider zelf.
Wanneer de leider achter het team staat, ontstaat ruimte voor initiatief. Teamleden voelen vertrouwen om eigen keuzes te maken en verantwoordelijkheid te nemen. De leider ondersteunt, observeert en is beschikbaar wanneer dat nodig is.
Soms plaatst de leider zichzelf echter te ver naar achteren. Dan maakt hij zich kleiner of te kwetsbaar, waardoor het team het gevoel krijgt niet op hem te kunnen bouwen of terug te vallen voor richting en steun.
Wanneer de leider voor het team staat, kan dat richting en helderheid bieden. De leider ziet de weg en begeleidt het proces. Maar deze positie kan ook worden ervaren als overheersend: de leider staat boven de mensen en bepaalt hun handelen.
Wanneer de leider in het midden staat, ontstaat evenwicht. De leider coördineert, verbindt en faciliteert samenwerking, terwijl ieder teamlid zijn eigen positie behoudt. Toch kan deze houding omslaan wanneer de leider zichzelf centraal stelt vanuit ego; dan verandert aanwezigheid in dominantie en steun in controle.
De gekozen positie bepaalt niet alleen het gedrag van het team, maar ook hoe de leider zichzelf ervaart in zijn rol.
Lees verder: De motivatie van de leider bepaalt welke positie hij of zij kiest
🔒 Deze verdieping is afgeschermd.
Om verder te lezen, koop een Dagpas. Je krijgt 24 uur toegang tot alle premium passages.
[restrict userrole=”dagpas”]
DE INGANG
De ingang is positie-inname. De motivatie van de leider bepaalt welke positie hij/zij kiest: wil hij ondersteunen, begeleiden of beheersen? Elke keuze roept een andere dynamiek op binnen het team.
Achterstaan activeert vertrouwen en autonomie. Voorstaan wekt richting en controle. In het midden staan bevordert coördinatie en evenwicht. De effectiviteit van leiderschap ligt niet in de fysieke plaats, maar in de psychologische intentie waarmee die positie wordt ingenomen.
HET PERVERSE EFFECT
Het perverse effect ontstaat wanneer de intentie van de leider niet overeenkomt met de impact op het team.
De leider die achter zijn team wil staan om te ondersteunen, kan onzichtbaar worden als hij zichzelf te klein maakt. Het team verliest dan richting en focus.
De leider die voorop wil gaan om te begeleiden, kan als dominant of afstandelijk worden ervaren, waardoor teamleden minder initiatief tonen.
De leider die in het midden wil staan om samenwerking te bevorderen, kan zichzelf te belangrijk maken, waardoor anderen zich niet gehoord of erkend voelen.
In al deze situaties is de discrepantie tussen intentie en beleving bepalend voor het effect van leiderschap.
DE UITLEG
Het effect van leiderschap wordt niet bepaald door de positie zelf, maar door de innerlijke houding van de leider en zijn vermogen om af te stemmen op het team.
Dezelfde fysieke plaatsing kan leiden tot vertrouwen of spanning, afhankelijk van bewustzijn, empathie en emotionele afstemming.
Leiderschap is geen vaste rol, maar een voortdurend proces van waarnemen, bijstellen en aanwezig zijn.
Het vraagt om inzicht in de eigen motivatie en om gevoeligheid voor de subtiele verschuivingen in energie en gedrag binnen het team.
Hoe de leider naar anderen kijkt, bepaalt hoe hij of zijzelf wordt ervaren.
SILENT SIGNALS
De innerlijke houding van de leider is voortdurend voelbaar binnen het team.
Wanneer de leider gespannen, afwezig of overmatig controlerend is, reageren teamleden met terughoudendheid of weerstand.
Wanneer de leider ontspannen, betrokken en aanwezig is, ontstaat vertrouwen en beweging.
Het Silent Signal is het moment waarop de leider zijn positie bewust inneemt – niet als rol, maar als staat van aanwezigheid.
Vanaf dat moment wordt zijn houding, of die nu achter, voor of in het midden is, functioneel. Innerlijk evenwicht vertaalt zich dan in gezamenlijke richting en resultaat.[/restrict]